Genel Görünüm: Küresel Risk İştahında Geri Çekilme
Geçtiğimiz haftayı yurtiçi piyasalardaki iyimserlikle kapatırken, yeni haftaya küresel piyasalarda tam tersi bir hava hakim. Güçlü gelen ABD istihdam verileri sonrası Fed’in faiz indirim ihtimalinin ortadan kalkması ve ABD Başkanı Trump’ın yeniden alevlendirdiği ticaret savaşı endişeleri, küresel ölçekte risk iştahını belirgin şekilde baskılıyor. Asya piyasaları ve ABD vadelileri yeni haftaya negatif bir başlangıç yaparken, Avrupa’da da endişeli bekleyiş sürüyor.
ABD Cephesi: Güçlü Ekonomi Verisi ve Ticaret Tehditleri
Piyasalardaki negatif seyrin arkasında iki ana Amerikan dinamiği yatıyor:
- Fed’in Faiz Politikası: Geçen hafta açıklanan ve beklentilerin üzerinde gelen tarım dışı istihdam verisi (147 bin artış) ile %4,1’e gerileyen işsizlik oranı, Fed’in elini güçlendirdi. Bu durum, piyasada bir süredir fiyatlanan Temmuz ayı faiz indirimi beklentisini masadan tamamen kaldırmış görünüyor. Yatırımcılar şimdi, para politikasının gelecek seyrine ilişkin ipuçları bulmak için 9 Temmuz Çarşamba günü açıklanacak FOMC toplantı tutanaklarına odaklanmış durumda.
- Gümrük Tarifeleri: ABD Başkanı Trump’ın, bazı ticaret ortaklarının 1 Ağustos’tan itibaren tarifeleri ödemeye başlayacağını ve BRICS’in “Amerika karşıtı politikalarına” destek veren ülkelere ek %10 gümrük vergisi uygulayacağını duyurması, ticaret savaşları endişelerini yeniden zirveye taşıdı. 9 Temmuz, bu belirsizliklerin netleşmesi adına kritik bir eşik olarak görülüyor.
Avrupa ve Asya Piyasalarında Negatif Seyir
Küresel riskler, Avrupa ve Asya endekslerini doğrudan etkiliyor.
- Avrupa: Yaklaşan tarifeler ve Trump’ın bütçe planına dair endişelerle Avrupa piyasaları geçen haftayı düşüşle kapattı. Alman DAX endeksi %0,61 gerilerken, Almanya’da fabrika siparişlerinin beklentilerin üzerinde %1,4 azalması ekonomik aktiviteye yönelik endişeleri artırdı. Ayrıca Çin’in, AB’nin tıbbi cihaz kısıtlamalarına misilleme yapması da tansiyonu yükselten bir diğer gelişme oldu.
- Asya: Bu sabah Asya’da genel olarak satıcılı bir seyir hakim. Özellikle Japonya’da reel ücretlerin son iki yılın en hızlı düşüşünü kaydetmesi, bölgedeki ekonomik zorluklara işaret ediyor.
Piyasaların Takibindeki Diğer Önemli Gündem Maddeleri
- Petrol Fiyatları: Piyasa beklentisinin üzerinde gelen OPEC+ üretim artışı kararı (Ağustos’ta günlük 548 bin varil), arz fazlası endişelerini artırarak petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturdu.
- ABD Bütçe Planı: Temsilciler Meclisi’nden geçen 3,6 trilyon dolarlık vergi indirim paketi, bir yandan büyüme beklentilerini desteklerken diğer yandan federal borcu artıracağı endişesiyle piyasalarda bir miktar tedirginlik yaratıyor.